Ga direct naar de hoofdinhoud van deze pagina.
drs. Jan Hooimeijer

13-07-2026 08:21

Vogelbescherming Nederland (VBN) ongeloofwaardig en onbetrouwbaar

Statement van drs. Jan Hooimeijer over het neerleggen van functie in de ledenraad van Vogelbescherming Nederland (VBN).

Op 7 juli 2026 was ik uitgenodigd voor een bespreking met dhr. K. Schipperheijn als directeur van Vogelbescherming Nederland (VBN), mevr. S. van der Marel als voorzitster van de ledenraad van VBN,  mevr. M. van Rooij en mevrouw W. Wingelaar als leden van de Raad van Toezicht van VBN. De aanleiding was een “onwerkbare situatie” met een lange voorgeschiedenis.

Ik ben inmiddels ruim 50 jaar lid van VBN en ruim 42 jaar vogeldierenarts. Als lid van VBN en als vogeldierenarts kom ik op voor de belangen, de rechten, het welzijn en de gezondheid van vogels. Dat geldt voor vogels in de natuur en dat geldt voor vogels die in gevangenschap worden gehouden. Als lid van VBN en als vogeldierenarts trek ik al 15 jaar aan de bel omdat VBN al die jaren een beleid heeft waarbij wordt gepromoot om vogels in tuinen jaarrond te voeren met zaadmengsels uit de handel.

In januari 2015 was ik door VBN uitgenodigd om mijn kritische vragen toe te lichten en is er een presentatie gevgeven voor 8 beleidsmedewerkers. Op basis van onderzoek, zoals in 1986 en 1989 is gepubliceerd door dr. Th. Smit als hoofd van de Werkgroep Vogelsterfte, is aangetoond dat het jaarrond voeren van vogels niet in het belang is van de vogels en zelfs schadelijk is voor de vogels. Er is nadrukkelijk sterfte aangetoond onder jonge vogels die door de ouders werden gevoerd met zaden/noten.

Deze nadelige gevolgen van het voeren van zaadmengsels zijn al meer dan 46 jaar bekend vanuit mijn vakgebied.

Niet alleen omdat het een reden is van sterfte bij jonge vogels maar ook omdat zaadmengsels uit de handel reden zijn van structurele voedingstekorten met nadelige gevolgen voor de gezondheid. Er is aangetoond dat zaadmengsels een ongunstig effect hebben op het afweersysteem en een nadelig effect hebben op de reproductie. Daar komt nog bij dat de zaadmengsels van VBN ook nog niet biologisch zijn. Dat betekent dat er per definitie insecticiden en landbouwgif worden verspreid en gevoerd aan de vogels. Slecht voor insecten en dus slecht voor insecteneters. Ook slecht voor de ontwikkeling van een ei en dus slecht voor de reproductie en slecht voor de gezondheid van de vogels. Zeker voor de jonge vogels.

Er is op dit punt dus vele jaren aan de bel getrokken. In 2022 zijn er twee monsters van de zaadmengsels van VBN opgestuurd naar een internationaal laboratorium.

Uit de analyses bleek dat er 3 verschillende insecticiden zijn aangetoond:

  • Cypermethrin
  • Deltamethrin
  • Primiphos-methyl.

Daarnaast is Piperonylbutoxide aangetoond. Dit product wordt als katalysator toegevoegd om de effectiviteit van de insecticiden te verhogen.

Zowel na de presentatie in 2015 als na het aantonen dat VBN zaadmengsels promoot en verkoopt met insecticiden, heeft VBN nooit een reactie gestuurd danwel met mij contact opgenomen.

In 2024 is er een artikel in de Volkskrant verschemen met vergelijkbare analyses die door het Pesticiden Action Network (PAN) waren gedaan waarbij opnieuw is aangetoond dat VBN zaadmengsels promoot met insecticiden. De conclusies en adviezen vanuit PAN zijn door VBN volledig genegeerd. Vanaf mijn presentatie in januari 2025 is door mij de vraag gesteld aan VBN wat de wetenschappelijke onderbouwing is waaruit zou blijken dat het promoten van (ook nog niet biologische) zaadmengsels in het belang is van de vogels.

Omdat ik als lid van VBN en als vogeldierenarts heb ervaren dat ik niet serieus ben genomen heb ik mijzelf verkiesbaar gesteld voor de ledenraad van VBN in de hoop om op die manier wel serieus genomen te worden. De afgelopen 3 jaar heb ik binnen VBN en binnen de ledenraad ervaren te zijn bejegend en behandeld als een klokkenluider.

Tijdens de bespreking op 7 juli 2026 heb ik aan de directeur van VBN, aan de voorzitster van de ledenraad en aan de leden van de Raad van Toezicht opnieuw de vraag gesteld; “Wat is de wetenschappelijke onderbouwing van het beleid van VBN om te onderbouwen dat het jaarrond promoten en voeren van vogels in het belang is van de vogels?"

Er is opnieuw geen antwoord op mijn vraag gekomen! De conclusie van de directeur van VBN, de conclusie van de voorzitster van de ledenraad en de conclusie van de leden van de Raad van Toezicht was dat ik mijn lidmaatschap van de ledenraad, goedschiks of kwaadschiks, zou moeten beëindigen als oplossing van een “onwerkbare werksituatie”. De directeur van VBN gaf aan dat mijn functioneren als lid van de ledenraad schadelijk is voor de organisatie.

De vraag of het beleid van VBN in het belang is van de vogels is blijkbaar schadelijk voor de organisatie.

Er zijn nog meer topics/vragen die maken dat mijn inbreng binnen VBN niet op prijs word gesteld. Daarover mogelijk later meer.

Mijn conclusie is dat VBN niet alleen ongeloofwaardig is maar ook onbetrouwbaar. De de ledenraad, de Raad van Toezicht en de achterban krijgen niet de informatie/de waarheid die noodzakelijk is om tot een goed beleid te komen en om het beleid te kunnen verantwoorden.

De vogels, de insecten, de natuur en de biodiversiteit zijn de dupe van het beleid van Vogelbescherming Nederland.

Hieronder een foto die door mij is gemaakt op 7 juli 2026 in de winkel van VBN in Zeist. Behalve de niet-biologische zaadmengsels worden ook nog, niet biologische, vetbollen aangeboden en verkocht. 

En hoe tegenstrijdig is het beleid van Vogelbescherming Nederland? Op 22-05-2026 publiceerden zij onderstaand artikel:

"Gebruik alsjeblieft geen gif in je tuin tegen slakken, mieren of andere dieren waarvan je overlast ervaart. Er zijn andere oplossingen, die níet schadelijk zijn voor andere insecten en vogels en die niet ongezond zijn voor jou, je gezin en je huisdieren.

Tips voor een tuin zonder gif.
Het was een natte meimaand: perfecte omstandigheden voor het legertje naaktslakken dat momenteel de tuin kaal eet. Gebruik je in zo'n geval wel eens slakkenkorrels? Of mierengif als zo'n zwarte sliert door je keuken marcheert? Doe het niet! Het gif is enorm schadelijk voor álle insecten, dus ook voor hommels, bijen en vlinders. Het aantal insecten gaat al zo schrikbarend hard achteruit, laten we zelf alles doen om ze te helpen. Het mooie: daarmee helpen we ook de roodborstjes, winterkoninkjes, huismussen, vleermuizen, egels, kikkers en álle andere insecteneters!

Help je insecten, dan help je insecteneters.
Geen zorgen: de insecten komen er netto beter vanaf zonder gif! Jonge vogels overleven niet zonder insecten. Slakken, mieren, bladluizen en wespen: ze horen er allemaal bij en ze hebben allemaal hun rol te vervullen. Als je vindt dat ze die rol niet altijd in jouw tuin of huis hoeven te vervullen, dan voorkom je eventuele overlast met onderstaande tips.

Zónder gif!
Vooral de jonge vogels zijn je momenteel dankbaar, want hun dieet bestaat bijna uitsluitend uit insecten en andere kleine diertjes. Gebruik je wel bestrijdingsmiddelen, dan hebben die kuikens de keuze uit geen/weinig eten, of vaak eten vol gifstoffen..."

VBN geeft dus indirect zelf aan dat jonge vogels het niet overleven als deze worden gevoerd met zaadmengsels en dat uiteindelijk ook de insecten hier de de dupe van zijn.

Zaadmengsels zijn, zeker als deze insecticiden bevatten, schadelijk voor de gezondheid van de volwassen vogels in de aanloop van de broedperiode. Het promoten en verkopen van niet biologische zaadmengsels en het promoten van jaarrond bijvoeren met zaadmengsels staat dus haaks op hetgeen zij zelf schrijven in het eigen artikel "Tips voor een tuin zonder gif".

Conclusie: VBN moet hun eigen adviezen beter opvolgen en stoppen met het promoten en verkopen van niet biologische zaadmengsels. Ook moeten zij stoppen met verkondigen dat jaarrond voeren met zaadmengsels gewoon kan (ook als deze zaadmengsels wel biologisch zijn).

 

Mijn functioneren als lid van de ledenraad is mij onmogelijk gemaakt en na het gesprek met dhr. K. Schipperheijn, mevr. S. van der Marel, mevr. M. van Rooij en mevrouw W. Wingelaar op 07-07-2026 heb ik dus mijn lidmaatschap moeten beëindigen. Ik heb daar helaas niet kunnen bereiken wat ik wilde, maar hoop door het vertellen van het verhaal de lezer goed te informeren en mensen te overtuigen dat het geven van zaadmengsels écht niet in het belang is van de vogels in de natuur.

Als iedereen stopt met het kopen van deze zaadmengsels, dan zit er voor VBN ook niks anders meer op, dan stoppen met de verkoop.

delen:

07-07-2026: Winkel van Vogelbescherming Nederland te Zeist waar nog steeds niet-biologisch voer voor tuinvogels verkocht wordt.